Avontuur op Madeira: dag 4 - Pico Grande
door Monika Suchoszek
Ik keek zo uit naar deze dag! Puur wandelen naar een van de minder toeristische toppen van het eiland, en een verticale kilometer afleggen, dat was het plan voor vandaag. Het weer zag er fantastisch uit, dus we hadden ons niet meer kunnen wensen. Met versnaperingen ingepakt voor de dag gingen we de baan op, klaar voor het avontuur.
De eerste halte van de dag was de Miradouro da Eira do Serrado, waar we kort na 8 uur aankwamen. De eerste bus met toeristen kwam om 8.30 uur toe, net toen wij vertrokken. Er stond maar één andere persoon op het uitkijkpunt; het was een werkelijk bijzondere ervaring om de hele Nonnenvallei (Curral das Freiras) tussen de steile bergen te zien liggen. In het ochtendlicht was het werkelijk schitterend. De Pico Grande was niet te zien door de wolken die boven de toppen hingen. Het viel ons al op dat de meeste hellingen behoorlijk zwart waren, wat alleen maar bevestigde dat de bosbranden van augustus 2024 een flinke impact op de lokale ecologie hadden gehad. In het hotel zijn er ook een koffiebar, een restaurant en een souvenirwinkel. Het is een makkelijk bereikbaar uitkijkpunt, op een korte wandeling van de gratis parking, op 1.095 m boven de zeespiegel. Vanaf het uitkijkpunt begint ook een pad naar Curral das Freiras.
Ik weet dat sommige mensen vanuit Funchal met de bus naar dit uitkijkpunt komen, de wandeling doen en vanuit Curral das Freiras naar Funchal terugkeren. Dat kan, maar dan moet je ‘s ochtends vroeg vertrekken. Er leken ‘s namiddags minder busverbindingen te zijn. We zagen echter wel mensen aan de bushalte wachten toen we in de vroege namiddag aten (bus 81), dus er rijden bussen, maar je moet misschien wat langer wachten om naar Funchal terug te raken.
Op de eerste foto hieronder is het verste deel van Curral das Freiras, waar we aan de wandeling naar de Pico Grande begonnen, te zien als de laatste groep huizen bovenaan de foto. In het midden zie je het hoofddeel van het dorp, waar we na de wandeling stopten om te eten en waar we per toeval midden in het jaarlijkse Kastanjefeest belandden! In de vallei kan je lokale lekkernijen proeven, waaronder likeuren in allerlei smaken en allerlei producten op basis van eetbare kastanjes.

Na een korte rit naar het verste gehucht van Curral das Freiras vonden we de parkeerplek die ik eerder op Google Maps had aangeduid en waren we klaar om aan onze wandeling te beginnen. Het eerste stuk leidde ons door het dorp naar de Caminho de Fajã Escura à Revinha, het startpunt van onze route, waar we een houten bord zagen dat de weg naar de Pico Grande wees. Het pad begon in een prachtig bos met hoge bomen, gevallen bladeren en al zichtbare brandschade: verbrande bomen (met grote stukken op het pad) en zwartgeblakerde bodem. Het was pas drie maanden na de bosbranden, en de natuur begon zich al te herstellen, met jonge varens die als eerste opkwamen.

Het pad werd al snel behoorlijk steil en, met minder bomen, ook blootgestelder. Het was makkelijk te volgen en technisch niet moeilijk, maar wel fysiek veeleisend. Het terrein vlakte pas af bij het uitkijkpunt Relvinha, waar de wandeling Caminho Real da Encumeada (PR12) passeert, al maakt die geen deel uit van de tocht naar de Pico Grande (te zien op de middelste foto hieronder). Jammer genoeg is de PR12 na de branden nog altijd maar gedeeltelijk open, enkel de eerste 3,5 km vanaf het startpunt Boca da Corrida, volgens de officiële website. Dat zou tot Relvinha zijn, op basis van Organic Maps. Dit was onze eerste blik op de verwoestende impact van de branden. Zwarte hellingen, enorme bomen tot as gereduceerd. Het was hartverscheurend om te zien, en de geur van het verbrande landschap hing er nog zwaar. Vanaf hier werd het pad technischer, met wat beveiliging op de steile hellingen, die blootgesteld waren en met los gesteente bedekt. Sommige stukken waren nat, ondanks het recente droge weer, dus op een regendag wordt het er wellicht erg glad. Tot dan toe was het pad heel droog geweest.
Nadat we de steile helling doorkruist hadden, bereikten we een hoogvlakte waar het pad minder duidelijk werd. Er waren sporen van meerdere routes, maar ze liepen allemaal dezelfde kant op. We controleerden onze positie op de telefoon, maar vanaf hier zagen we de kenmerkende vorm van de top al. De wind wakkerde aan en er trokken snel wolken om ons heen. We hadden werkelijk het gevoel op een andere planeet te zijn. Even waren we volledig door mist omringd en zagen we niet veel meer dan de donkere, rode grond onder onze voeten. Hieronder zie je het zicht vanaf de hoogvlakte bij de top, van waar we het dorp bij ons startpunt konden zien. De wandeling was ongelooflijk steil, maar absoluut de moeite waard! Het laatste stuk, tot op de top zelf, is wat ongewoon: je moet klimmen om helemaal boven te raken. Op de foto hieronder lijkt het vlak, maar dat is het echt niet. Er hing een touw om je aan vast te houden, en de blootstelling aan de andere kant van de rots was indrukwekkend. Al bij al is het wat riskant; voel je je niet comfortabel om tot helemaal boven te gaan (zoals wij), doe het dan niet (wij deden het ook niet). Maar ik raad deze wandeling toch van harte aan! In totaal waren er net geen 15 mensen op het pad. Op regendagen kan de wandeling al bij al moeilijk en op sommige plekken gevaarlijk zijn. Degelijke wandelschoenen zijn zeker nodig.
Na de wandeling hielden we halt in Curral das Freiras om te eten in een restaurant dat rond eetbare kastanjes draait. We probeerden kastanjesoep, vlees met kastanjevulling en -saus, ongelooflijk lekkere lokale zoete aardappelen, traditioneel zoeteaardappelbrood (geserveerd met knoflookboter) en gegrilde groenten. Het brood paste perfect bij mijn soep. Eenvoudig, krokant vanbuiten en luchtig en warm vanbinnen. Vanaf het terras van het restaurant zagen we de Pico Grande duidelijk liggen; de wolken waren volledig verdwenen en de hemel was opengebroken. Dit kleine dorp was nog altijd niet overvol (het was vroeg in de namiddag), maar we moesten in de straat parkeren, buiten de centrale parkeerzone, omdat er naast de kerk een podium stond en er eetkraampjes langs de hoofdweg opgesteld waren. Mensen waren zich aan het klaarmaken voor het jaarlijkse Kastanjefeest (Festa da Castanha). Het was een complete verrassing voor ons, maar wel een heel fijne! Het feest vindt elk jaar plaats in Curral das Freiras, doorgaans rond 1 november.

Mensen verkochten er likeuren, taarten en andere lekkernijen op basis van kastanjes. We bezochten ook een plaatselijke bakkerij om wat gebak te proeven, en daarna zagen we een avondevenement, de verkiezing van “Miss Castanha” (Kastanjekoningin), als onderdeel van de festiviteiten. We zagen veel eetkraampjes met achteraan hele varkens hangen, barbecues en stalletjes die likeur verkochten, allemaal net in opbouw, waarschijnlijk voor het avondfeest. Ik proefde ook heerlijke kastanjes, geroosterd boven een open vuur. Geroosterde kastanjes zijn licht zoet, met een textuur ergens tussen een zachte cashewnoot en heel zetmeelrijke, stevige bonen. Ik heb er spijt van dat we niet tot ‘s avonds bleven, maar ik zag er te veel tegenop om in het donker naar Funchal terug te rijden, want de weg is niet makkelijk. Het was een heel aangenaam dorp om halt te houden, vol souvenirwinkels, kleurrijke versieringen en lekker eten.
Tot dan toe was dit voor mij de beste dag op Madeira, en bijna de laatste, want we hadden nog maar één dag gepland, voor de Pico do Areeiro, het kleurrijke dorpje Santana en het strand Calhau da Lapa.
Praktische info:
-
Miradouro da Eira do Serrado - geen toegangsgeld, wel een erg kronkelige weg de laatste paar kilometer.
-
Officiële website om na te gaan of de wandelpaden open zijn na de bosbranden van afgelopen zomer.
-
Het startpunt voor de wandeling lag aan het einde van de Estrada do Colmeal, op Google Maps aangeduid als Caminho de Fajã Escura à Revinha, waar plaats is voor ongeveer twee auto’s. Omdat we niet zeker wisten of er nog plaatsen vrij zouden zijn, lieten we onze auto achter op een kleine parking in het dorp (coördinaten hieronder) en wandelden we van daar. Die parking ligt onder de hoofdweg, dus je ziet hem van een afstand niet; er passen zo’n acht auto’s. Terwijl we door het dorp wandelden, zagen we bushaltes met de dienstregeling van bus 81. Ik vond die zelfs online terug, lijn 81, maar ik kon niet echt uitmaken wanneer de bus naar Fajã Escura-Final (CF19J) rijdt, de halte die we onderweg passeerden. Adres van de parking: 32°44’08.5”N 16°58’09.6”W Nog een plek om te parkeren (tot 5 auto’s, zichtbaar op street view): 32°43’55.6”N 16°58’14.9”W
- Tijdens onze reizen gebruiken we altijd Organic Maps: Offline Hike, Bike, Trails, and Navigation, dat op Madeira erg accuraat was; we zijn geen enkele keer verdwaald. Onze wandeling was 10 km lang, met 1.000 m klim (we begonnen op iets meer dan 600 m hoogte en eindigden op 1.654 meter). We deden er bijna 2 uur over om de top te bereiken en 1,5 uur om terug te keren (2 u 15 bewegingstijd voor de hele activiteit), al bedroeg de totale tijd 5 uur omdat we onderweg een paar lange pauzes namen. Het pad dat we deden, staat op de officiële website beschreven als verticale kilometer, omdat het hoogteverschil tussen start en aankomst iets meer dan 1.000 m bedraagt. Ik droeg Salewa Wildfire-schoenen en die waren gewoon perfect voor deze wandeling!

-
Het Kastanjefeest opnieuw dit jaar: 31/10/2025 - 01/11/2025. Het podium met muziek en de wedstrijd stonden naast de Igreja Matriz do Curral das Freiras. De hele Estr. Cónego Camacho stond vol marktkraampjes. Daardoor waren er in die straat geen parkeerplaatsen beschikbaar.
-
Restaurant Sabores do Curral Adres: Caminho da Igreja N1, 9030-311 Curral das Freiras
-
Bakkerij Curral Das Freiras bakery & patisserie Adres: Estr. Cónego Camacho 33A, 9030-319 Curral das Freiras
-
Parkeren: we parkeerden langs de straat, misschien 5 minuten wandelen van de kerk. GPS-coördinaten: 32°43’06.5”N 16°57’52.0”W